Na zamówienie ePSIplatform działającej pod auspicjami Komisji Europejskiej przygotowałem raport dotyczący dostępu i ponownego wykorzystania PSI w Polsce. Raport zatytułowany jest PSI access and re-use in Poland:on the administrative and civic level i można go przeczytać tutaj. Raport składa się z trzech zasadniczych części. W pierwszej skupiłem się na stanie prawnym dotyczących dostępu do informacji publicznej, w drugiej na stanie wdrożenia dyrektywy PSI a w trzeciej przedstawiłem kilka subiektywnie wybranych przeze mnie projektów i organizacji związanych z PSI w Polsce. Zapraszam do przeczytania i komentowania.
Wpisy otagowane ‘public sector information’
Raport o PSI w Polsce dla ePSIplatform
sobota, 26 Luty 2011Po spotkaniu “OpenData: apps for everyone?” w Berlinie
sobota, 26 Luty 2011W ubiegłym tygodniu (18 lutego) wybrałem się na spotkanie “OpenData: apps for everyone?” do Berlina. Wydarzenie było organizowane przez Online Consultants International, Open Data Network, ePSIplatform, GEOkomm, Open Knowledge Foundation Deutschland, PSI Alliance. Szczerze mówiąc jadąc do Berlina liczyłem na to, że mowa będzie głównie o aplikacjach. Chciałem zobaczyć przykłady działających aplikacji wykorzystujących otwarte dane z sektora publicznego, posłuchać o doświadczeniach twórców tych aplikacji, dowiedzieć się jak żyją te aplikacje wśród użytkowników, czy udostępnianie danych PSI i aplikacji na nich opartych ma jakiś wymierny wpływ społeczny, biznesowy itp. Pod tym względem jestem rozczarowany. Nie doczekałem się prezentacji konkretnych przykładów i dyskusji o nich. W gruncie rzeczy dyskusje w części ogólnej dotyczyły kwestii najbardziej generalnych – generowanie PSI, udostępnianie, opłaty, modele biznesowe itp. Rzeczy bardzo istotne, ale słyszane przeze mnie wielokrotnie. Trochę ciekawiej zrobiło się w części warsztatowej. Co prawda mowy o konkretnych aplikacjach też nie było zbyt wiele na warsztacie, na który poszedłem, ale zebrałem pokaźną listę linków, które warto odwiedzić..
Ale… nudno nie było. 
Dla mnie kluczowe przesłanie z tego spotkania to przede wszystkim świadomość, że open data i open PSI to nie są tylko sezonowe mody. To konsekwentnie realizowana strategia wspierania tworzenia społeczeństwa obywatelskiego i budowa tzw. kapitału społecznego.
Kolejną bardzo ważną dla mnie informacją było potwierdzenie, że technologia semantic web, a w szczególności wykorzystanie RDF, jest silnie wspierane przez kilka znaczących projektów europejskich co może oznaczać przyjmowanie się standardu. Tym bardziej, że obecny na spotkaniu przedstawiciel W3C prezentował rekomendacje dotyczące wykorzystania RDF dla publikowania danych PSI. Biorąc pod uwagę inne europejskie projekty zmierzające do uzyskania wysokiej interoperacyjności danych PSI w oparciu o semantic web, można spodziewać się, że prawdziwy rozkwit SW jeszcze przed nami.
Podczas spotkania zaprezentowany też został nowy zespół, który przejmuje ePSIplatform.
W kuluarach spotkałem się m.in. z Jonathanem Grayem z Open Knowledge Foundation i zaprezentowałem mu bieżący stan projektu Open Natura 2000. Został on przyjęty dość entuzjastycznie. Będziemy wkrótce rozmawiać o ewentualnym wspólnym rozwoju tego projektu.
Transparency Camp Polska
poniedziałek, 18 Październik 2010Krótko:
zainteresowanym tematyką otwartych danych polecam: Transparency Camp Polska. Do zobaczenia 
Ponure wyniki badań cen zdjęć lotniczych od instytucji publicznych
czwartek, 14 Październik 2010Hurra! Mamy najdroższy produkt w Europie! Są nim lotnicze zdjęcia pozyskiwane od instytucji sektora publicznego.
Niemiecka firma doradcza MICUS, zajmująca się ekonomicznymi i społecznymi aspektami informacji z sektora publicznego, zebrała dane na ten temat. W Estonii zdjęcie lotnicze pokrywające 10 km2 można kupić za 4€. Średnio w Europie za 62€. A w Polsce za.. 262€. Informacja o raporcie znajduje się tutaj.
SISP – odpowiedź z GUS
poniedziałek, 6 Wrzesień 2010Kilka dni temu otrzymałem odpowiedź z GUS na moje pytania dotyczące projektu SISP, o którym napisałem w jednym z niedawnych wpisów.
Oto ona:
1. jaki jest bieżący stan realizacji projektu SISP szczególnie w kontekście zadań z pierwszego obszaru (http://www.stat.gov.pl/cois/114.htm) ?
W chwili obecnej dostępne jest Studium Wykonalności obejmujące wszystkie 13 zadań projektu SISP. W zakresie obszaru pierwszego przygotowany został SIWZ dla systemu SMS (System Metadanych Statystycznych), co pozwoli na przeprowadzenie w najbliższym okresie przetargu na wspomniany system. W kolejnych miesiącach tego roku będą przygotowywane dokumenty SIWZ dla innych systemów. W obszarze pierwszym zakładamy następującą kolejność realizacji tych systemów: HDS (Hurtownia Danych Statystycznych), SWAiD (System Wspomagania Analiz i Decyzji), PHD (Publiczna Hurtownia Danych).
Powstał także portal edukacyjny: http://www.edustat.com.pl/.
2. jaki będzie konkretny rezultat projektu w ramach zadań z pierwszego obszaru (http://www.stat.gov.pl/cois/114.htm)? Z czego konkretnie będzie mógł skorzystać np. student? Jakie interfejsy użytkownika, narzędzia filtrujące itp. zostaną zaproponowane – jeśli w ogóle. W jakich formatach przewidujecie Państwo udostępnianie zbiorów danych?
Celem projektu SISP było m.in. umożliwienie dostępu do informacji statystycznych podmiotom życia społeczno-gospodarczego i obywatelom. Dostęp do tej informacji będzie możliwy w takim zakresie w jakim pozwala na to ustawa o statystyce publicznej uwzględniająca w szczególności konieczność zachowania tzw. „tajemnicy statystycznej”. Oznacza to, że ogólnie dostępne będą dane zgromadzone w Publicznej Hurtowni Danych (dane umieszczone w Hurtowni Danych Statystycznych – HDS – będą dostępne jedynie statystykom GUS). Częścią PHD będzie obecnie funkcjonujący i dostępny w Internecie Bank Danych Regionalnych (BDR). Bank ten zostanie rozbudowany do poziomu miejscowości i będzie funkcjonował jako Bank Danych Lokalnych (BDL).
System Wspomagania i Decyzji umożliwi łatwiejszy i przyjaźniejszy dostęp do tych danych poprzez wykorzystanie m.in. systemów klasy Business Intelligence (BI). Istotne będzie także powiązanie prezentowanych danych z metainformacją, co m.in. ułatwi dostęp do właściwych danych i umożliwi poprawną interpretację uzyskanych danych.
Pytanie o konkretne narzędzia i interfejsy użytkownika jest przedwczesne ponieważ będzie to wynikiem z jednej strony przetargu, a z drugiej realizowanego projektu. Na obecnym poziomie można mówić o pulpitach informacyjnych (dashboards) umożliwiających różnorodne zobrazowanie uzyskanych danych (tabele, grafy, diagramy, mapy).
Dane będą udostępniane przez Internet, natomiast dla wybranych użytkowników będzie możliwe zautomatyzowane pozyskiwanie danych wykorzystując usługi sieciowe (Web services), podobnie jak już obecnie jest udostępniany rejestr TERYT.
I jeszcze jedno pytanie bardziej ogólne:
3. Czy znany jest Państwu projekt data.gov.uk i czy zamysł stojący za SISP w kontekście zadań z pierwszego obszaru jest podobny do tego co zostało wykonane w ramach data.gov.uk.
Podczas budowy systemu informacyjnego będziemy korzystali z doświadczeń różnych instytucji i organizacji, także międzynarodowych. Takich przykładów jak wspomniany http://data.gov.uk/
jest więcej np. strony UN dające bezpośredni dostęp do baz danych http://w3.unece.org/pxweb/Dialog/, czy strony Eurostatu http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page/portal/eurostat/home/.
Dziękuję.
Dopytałem jeszcze o kilka kwestii dotyczących projektu (prawne i techniczne) więc kiedy tylko dostanę odpowiedź, zamieszczę na blogu.
Stanowisko MSWiA w sprawie pozwania Polski przed Trybunał Sprawiedliości w kwestii PSI
czwartek, 15 Lipiec 2010Dwa tygodnie temu przesłałem do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji następujące zapytanie:
Nawiązując do naszej wcześniejszej korespondencji uprzejmie proszę o
informację kiedy i jak (forma, miejsce) Polska przedstawi oficjalne
stanowisko względem pozwu skierowanego przez Komisję Europejską do
Trybunału Sprawiedliwości w odniesieniu do niedostosowania lokalnych
przepisów do dyrektywy unijnej z 17 listopada 2003 dotyczącej ponownego
wykorzystania informacji sektora publicznego.
W odpowiedzi otrzymałem dziś następującą wiadomość:
W odpowiedzi na Pana zapytanie uprzejmie informuję, iż stanowisko względem pozwu skierowanego przez Komisję Europejską do Trybunału Sprawiedliwości w odniesieniu do opóźnień we wdrożeniu dyrektywy 2003/98/WE dotyczącej ponownego wykorzystania informacji sektora publicznego zostanie przedstawione niezwłocznie po otrzymaniu oficjalnego wystąpienia w tej sprawie.
Uprzejmej Pani z Działu Standaryzacji MSWiA serdecznie dziękuję i pozdrawiam.
Bank Światowy udostępnia otwarte dane – dobre przykłady publikowania #2
czwartek, 15 Lipiec 2010Czas na kolejny wpis pokazujący dobry przykład z zakresu publikacji otwartych danych.
20 kwietnia 2010 Bank Światowy utworzył na swoich stronach internetowych dział zawierający mnóstwo otwartych danych. W swoim opisie projektu Bank napisał m.in.:
The World Bank recognizes that transparency and accountability are essential to the development process and central to achieving the Bank’s mission to alleviate poverty. The Bank’s commitment to openness is also driven by a desire to foster public ownership, partnership and participation in development from a wide range of stakeholders. As a knowledge institution, the World Bank’s first step is to share its knowledge freely and openly.
czyli
Bank Światowy zauważa, że przejrzystość danych i odpowiedzialność za nie są fundamentalne dla rozwoju oraz kluczowe dla osiągnięcia misji Banku jaką jest walka z ubóstwem. Zaangażowanie Banku w otwartość wynika również z potrzeby zwiększenia publicznej własności, partnerstwa i uczestnictwa w rozwoju ze strony różnych zainteresowanych podmiotów. Pierwszym krokiem Banku Światowego, jako instytucji opartej na wiedzy, jest swobodne i otwarte dzielenie się tą wiedzą.
Zachęcam do eksploracji potężnych ilości danych. Przy okazji, zwraca uwagę mnogość formatów w jakich dostarczane są dane oraz udostępnienie API dla developerów.
Poniżej komunikat Prezesa Banku Światowego Roberta B. Zoellick’a na temat otwarcia danych Banku Światowego.
Miejmy nadzieję, że już wkrótce będziemy oglądać takie serwisy w Polsce.
Coś się ruszyło w sprawie ustawy o ponownym wykorzystaniu informacji publicznej
wtorek, 13 Lipiec 2010Warto odnotować, że MSWiA opublikowało nowy projekt założeń do ustawy o ponownym wykorzystaniu informacji publicznej. Wspominałem niedawno, że Polska pozwana przez Komisję Europejską w sprawie PSI.
Założenia można pobrać tutaj. Zainteresowanych tematem odsyłam również do serwisu vagla.pl, w którym znajdziecie więcej informacji o aspekcie prawnym tego tematu, trochę o jego historii oraz ciekawostki na temat publikacji najświeższej wersji dokumentu.
Czas na dobre przykłady z zakresu publikowania PSI – #1
środa, 30 Czerwiec 2010Żeby pomóc komuś zrobić coś dobrze, dobrze jest pokazać dobre przykłady. I tak sobie pomyślałem, że zamiast marudzić, że w Polsce PSI nie zyskuje uznania rządzących i tym samym może potencjalnie stanowić istotny problem rozwoju społecznego (uargumentuję tę tezę w jednym z nadchodzących wpisów), postaram się wybrać kilka dobrych przykładów z zakresu PSI.
W tytule dałem #1, ponieważ zakładam, że zrobi się z tego cykl postów – czas pokaże . Na początek przyjrzę się przykładowi z Wielkiej Brytanii.
Pisałem już wcześniej o sporym sukcesie wspieranego przez Tim’a Berners’a-Lee projekcie data.gov.uk. Ale nie od niego chcę zacząć. Zależy mi na pokazaniu inicjatyw dużo skromniejszych, ale jednocześnie bardzo interesujących i ważnych. Tym bardziej, że osobiście wierzę w lokalność dostarczania otwartych danych i na tej podstawie kompilowania danych regionalnych, krajowych itd. Moim zdaniem, kluczową kwestią w tworzeniu społeczeństwa otwartej wiedzy jest odpowiedzialność jednostki wobec najbliższych terytorialnie ludzi (sąsiedzi, mieszkańcy mojego miasta itp.) za rzetelność publikowanych danych. Z drugiej zaś strony, lokalne kwestie są mimo wszystko zazwyczaj dużo bardziej interesujące, zrozumiałe i istotne dla człowieka niż problemy państwa czy narodu, nie wspominając o kwestiach międzynarodowych.
Dlatego wybrałem Lichfield District a dokładniej zbiór danych umieszczonych w sekcji Open Data tutaj.
Zbiór danych podzielony jest na kilka kategorii m.in. Edukacja, Wiadomości bieżące i wydarzenia, Planowanie i rozwój. Dzięki portalowi można “dobrać się” do danych o nadchodzących wydarzeniach importując je bezpośrednio dzięki plikowi wymiany ical lub subskrybując plik RSS. Dane dotyczące ostatnich kontroli ichniejszego Sanepid’u można pobrać/przejrzeć w formacie georss-xml. Wyniki wyborów można pobrać w bardziej semantycznym formacie tj. RDFa. Wydatki na różne wynagrodzenia radnych można pobrać w pliku csv podobnie jak listy radnych i dane kontaktowe do nich. Mamy tam również informacje o ważnych miejscach różnego rodzaju publikowane w formacie KML (w uprzoszczeniu, jest to XML Google’a służący do wymiany informacji geolokalizacyjnych).
To zaledwie kilka prostych przykładów. Zainteresowanych odsyłam do źródła. Chyba próżno szukać tego typu danych w otwartym formacie w BIPach. Jeśli się mylę, bardzo się cieszę i czekam na komentarze z linkami. Naprawdę z przyjemnością usłyszę komentarz “cudze chwalicie… ”
Co do wykorzystania tego typu danych, pozastawiam to wyobraźni. Ze swojej strony mógłbym zacząć od prostego wykorzystania danych wprost do publikacji gazetowych i internetowych lub zestawianiu ich ze sobą w dowolnej, istotnej z punktu widzenia badacza/reportera/obywatela, konfiguracji.
Drodzy Państwo z województw, powiatów, gmin, miast, miasteczek i wsi – opublikujcie miesięcznie chociaż jeden plik w formacie CSV lub XML lub RDFa lub … innym otwartym z jakimiś istotnymi danymi. Choćby nawet z populacją swojego obszaru, rozkładem populacji według płci, danymi osób sprawujących władzę według czasu, wydatkach itp..
Polska pozwana przez Komisję Europejską w sprawie PSI
piątek, 25 Czerwiec 2010No i stało się.. Polska już dwa lata temu otrzymała żółtą kartkę od Komisji Europejskiej za opieszałość we wdrażaniu aktów prawnych w oparciu o Dyrektywę dotycząca dostępności informacji z sektora publicznego (PSI). Niespełna miesiąc temu pisałem o tym na jakim etapie jesteśmy.
Tym razem Polska została pozwana przed Trybunał Sprawiedliwości.
Europejska platforma Informacji Sektora Publicznego
poniedziałek, 31 Maj 2010Zainteresowanym tematyką dostępności i ponownego wykorzystania informacji pochodzących z sektora publicznego polecam European Public Sector Information (PSI) Platform.
Praktycy znajdą tu mnóstwo przydatnych informacji dotyczących PSI pokazanych poprzez dobre praktyki, studia przypadków i raporty. Ponadto platforma oferuje dostęp do katalogów z danymi otwartymi – póki co jest skromnie, ale to z całą pewnością nie wszystkie otwarte dane publiczne udostępniane w Europie. Niestety, nie ma tam żadnych danych z Polski. 
Dla teoretyków to świetne źródło informacji o problematyce PSI w krajach UE.
W aktualnościach moją uwagę zwrócił wpis poświęcony bieżącemu stanowi prac nad otwartością PSI w Słowenii opatrzony mottem: PSI is the property of the people.
Polskim akcentem w platformie jest kontakt do Stowarzyszenia Miasta w Internecie. Strona stowarzyszenia dostępna jest pod adresem www.mwi.pl
Możliwe, że wkrótce polskich akcentów będzie więcej – zaproszono mnie do współpracy i pewnie od września zacznę regularnie publikować tam informacje dotyczące PSI w Polsce.
Na jakim etapie jest ustawa o ponownym wykorzystaniu informacji z sektora publicznego w Polsce
czwartek, 27 Maj 2010Niedawno zwróciłem się do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z zapytaniem o informację na temat aktualnego stanu prac legislacyjnych w odniesieniu do zaleceń dyrektywy unijnej w sprawie ponownego wykorzystania ISP. W ciągu 7 dni uzyskałem odpowiedź, którą dla zainteresowanych zamieszczam poniżej:
“W odpowiedzi na Pana zapytanie dotyczące aktualnego stanu prac legislacyjnych w odniesieniu do implementacji dyrektywy 2003/98/WE Rady i Parlamentu Europejskiego w sprawie ponownego wykorzystania informacji sektora publicznego uprzejmie wyjaśniam, co następuje.
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji w 2009 r. przygotowało projekt założeń do projektu ustawy o ponownym wykorzystaniu informacji publicznej, implementujących dyrektywę 2003/98/WE Rady i Parlamentu Europejskiego w sprawie ponownego wykorzystania informacji sektora publicznego (Dz. Urz. WE L 345 z 31.12.2003, str. 90). Projekt został zamieszony w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na stronie internetowej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (http://www.bip.mswia.gov.pl/portal/bip/178/18369/Projekt_Zalozen_do_projektu_ustawy_o_ponownym_wykorzystaniu_informacji_publiczne.html).
Przedmiotowy projekt został pozytywnie zaopiniowany przez Komisję Europejską.
W październiku i listopadzie 2009 r. ww. projekt założeń został przekazany do uzgodnień z członkami Rady Ministrów oraz szerokim konsultacjom z partnerami społecznymi, ze szczególnym uwzględnieniem organizacji pozarządowych.
Jedną z zasadniczych uwag zgłaszanych w trakcie konsultacji, zarówno ze strony rządowej jak i społecznej, był odmienny od przyjętego przez Ministerstwo SWiA sposób implementacji dyrektywy. Podniesiono, iż ze względu na potrzebę ujednolicenia zakresu podmiotowego i przedmiotowego projektowanej regulacji z wdrażającą jak dotąd dyrektywę 2003/98WE ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198, z późń.zm.), a także systematykę i przejrzystość regulacji wspólnych dla dostępu do informacji publicznej i jej ponownego wykorzystania, implementacja dyrektywy 2003/98 powinna nastąpić właśnie w drodze nowelizacji ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Uwzględniając zatem wyniki zeszłorocznych prac nad projektem założeń ustawy wdrażającej dyrektywę 2003/98/WE oraz biorąc pod uwagę głos strony społecznej, a także opinię Komisji Europejskiej przekazaną w piśmie z 16 listopada 2009 r., dobiegają końca prace analityczne i koncepcyjne w zakresie projektu założeń do projektu ustawy o zmianie ustawy o dostępie do informacji publicznej, który to projekt w najbliższym czasie planujemy przedstawić do uzgodnień międzyresortowych.
Uprzejmie wyjaśniam, iż kolejne wersje dokumentów związanych z pracami nad wdrożeniem dyrektywy 2003/98/WE będą zamieszczane na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej MSWiA zgodnie z obowiązującymi procedurami oraz aktualnie do przebiegu prac.”
Autorce odpowiedzi, dziękuję.
Polecam zapoznanie się z plikami pdf zawierającymi założenia do projektu ustawy oraz uwagi do projektu.
